Waarom niets doen soms ook een risico is

Ik heb mezelf nooit gezien als iemand die vooral voor (financiële) zekerheid kiest. Ook heb ik nooit veel moeite gehad met financiële beslissingen. Op mijn 26e kocht ik mijn eerste appartement en ik vond het helemaal niet spannend om daarvoor een hypotheek af te sluiten. Ik geef makkelijk geld uit, neem regelmatig sabbaticals en geloof al lang dat beleggen een goede manier is om vermogen op te bouwen, zolang je daar geld voor hebt.

Toch hield ik me vroeger weinig bezig met de risico’s van mijn financiële keuze. Ik keek vooral naar wat ik met mijn geld kon doen, niet naar wat ik ermee kon opbouwen of wat er op de lange termijn nodig zou zijn. Nu ik me verdiep in beleggen en financiele vrijheid, kijk ik daar anders naar. Ik ben me niet alleen bewust van de risico’s van investeren, maar ook van de gevolgen van jarenlang niets doen.

Geld was er gewoon

Ik groeide op met het gevoel dat alles mogelijk was. Dat was in werkelijkheid natuurlijk niet zo. Ik kon niet alles doen wat ik wilde, maar toch had ik het idee dat geld nooit de reden mocht zijn om iets niet te doen.

Ik denk dat mijn ouders me dat gevoel wilden meegeven, juist omdat zij zelf niet alles konden doen. Alleen heb ik daar een vrij onrealistisch beeld aan overgehouden: als ik iets wilde, moest het eigenlijk ook kunnen.

Naarmate ik meer ging verdienen, werd dat gevoel sterker. Ik kon steeds vaker doen waar ik zin in had en ging ook ruimer leven. Reizen vind ik nog steeds een van de mooiste dingen om mijn geld aan uit te geven. Maar ik heb ook genoeg spullen en andere dingen gekocht waarvan ik achteraf denk dat ze niet nodig waren.

Ik was vooral bezig met geld uitgeven, niet met vermogen opbouwen. Hoe meer er binnenkwam, hoe meer ruimte ik voelde om uit te geven.

Toen werd geld ineens een punt van zorg

Ali en ik kijken van nature anders naar geld. Hij is eigenlijk nooit veel met financiën bezig geweest. “Het is altijd goed gekomen, dus waarom zou je je druk maken over later?”

Toen we serieus samen waren en over een gezin nadachten, begon dat verschil me steeds meer bezig te houden. Ali is 52, is ZZP’er in de bouw en heeft weinig geregeld voor zijn pensioen. Wat gebeurt er financieel als hij niet meer kan werken? Hoe zorgen we ervoor dat we dan niet volledig afhankelijk zijn van mijn inkomen?

Die zorgen waren soms zo groot dat ik me afvroeg of we wel hetzelfde beeld hadden van verantwoordelijkheid voor ons gezin. Tijdens een therapiesessie heb ik zelfs uitgesproken dat ik het spannend vond om met hem te trouwen, omdat ik niet zeker wist of hij onze financiële toekomst net zo serieus nam als ik.

We hadden vermogen opgebouwd, onder andere in onze woningen, maar dat betekende niet automatisch dat we goed voorbereid waren op de toekomst. Ik wilde daar bewuster mee omgaan en niet alleen vertrouwen op het idee dat het later wel goed zou komen.

Het risico van één inkomen

Toen ik boeken begon te lezen over geld en beleggen, onder andere Rich Dad, Poor Dad, veranderde mijn kijk op risico. Ik dacht steeds vaker na over wat er gebeurt als je inkomen wegvalt.

Wie in loondienst werkt, kan zijn baan verliezen of om een andere reden niet meer kunnen werken. Als je volledig afhankelijk bent van dat ene inkomen en geen ander vermogen of inkomstenbronnen hebt opgebouwd, kan dat grote gevolgen hebben. Hetzelfde geldt voor een ondernemer die niet voldoende heeft geregeld voor later.

Dat betekent niet dat een baan of ondernemerschap op zichzelf een slechte keuze is. Het gaat mij erom hoe afhankelijk je bent van één geldstroom en wat je hebt geregeld voor het moment waarop die wegvalt.

Ik realiseerde me dat we niet alleen moeten kijken naar de risico’s van beleggen, maar ook naar de risico’s van niets opbouwen naast ons inkomen. Dat laatste had ik eerder nauwelijks zo bekeken.

Vastgoed voelt voor mij als een kans

Sinds ik me in vastgoed verdiep, ben ik me bewuster geworden van de risico’s die erbij komen kijken. Je kunt te veel betalen voor een woning, de huur verkeerd inschatten, onverwachte onderhoudskosten krijgen of een financiering aangaan die uiteindelijk niet bij je situatie past.

Tegelijkertijd zie ik vastgoed nog steeds vooral als een kans. Ik denk dat je de risico’s flink kunt beperken als je je goed voorbereidt, realistisch rekent en niet zomaar ergens instapt. Helemaal uitsluiten kun je risico natuurlijk nooit.

Anders omgaan met geld

Mijn veranderde kijk op risico zie je inmiddels ook terug in hoe we met ons geld omgaan. We zijn veel bewuster bezig met wat er binnenkomt, wat eruit gaat en wat we met ons vermogen willen bereiken.

Dat is niet altijd eenvoudig. We zijn dit jaar getrouwd, zijn een maand op vakantie geweest en hebben flink geïnvesteerd in ons vastgoedtraject. Daardoor hebben we de afgelopen maanden ook veel grotere uitgaven gehad. We zijn nu eerst bezig onze buffers weer aan te vullen tot het niveau dat we prettig vinden.

Daarna willen we het anders aanpakken. In plaats van aan het einde van de maand te kijken wat er over is, willen we direct geld opzij zetten zodra ons inkomen binnenkomt. Momenteel doen we dat met 10% van ons inkomen, ons doel is om eind dit jaar minstens 20 procent van ons inkomen te beleggen. Volgens klassiek FIRE uitgangspunt zouden we richting de 40-50% moeten bewegen, daarvoor hebben we nog heel wat stappen te zetten. Daarnaast werken we sinds een paar maanden met budgetten per categorie, bijvoorbeeld voor boodschappen en leuke dingen.

Ik houd de cijfers inmiddels veel actiever bij in Excel. Ik kijk kritischer naar uitgaven en denk vaker na over wat we met ons geld willen bereiken. Toch voelt het nog rommelig. We hebben nog geen vast ritme gevonden en ik merk dat ik degene ben die het overzicht bewaakt.

Omdat we eerst onze buffers aanvullen, hebben we nog niet echt stappen kunnen zetten in nieuwe beleggingen. Daardoor zie ik nog weinig resultaat van onze veranderde aanpak. Ik weet wat we willen doen, maar het moet nog een gewoonte worden.

De grootste uitdaging is voor mij de balans tussen nu genieten en bewust vermogen opbouwen voor later. Ik wil niet op een houtje bijten of heel sober gaan leven. Maar ik wil ook niet blijven uitgeven zoals ik altijd heb gedaan en er pas later achter komen dat we kansen hebben laten liggen. Ik moet nog wennen aan onze mindset dat alles om financiële vrijheid draait.

Risico betekent voor mij nu iets anders

Ik ben niet ineens iemand geworden die graag risico neemt. Ik wil nog steeds weten waar we aan beginnen en beslissingen goed onderbouwen. Het verschil is dat ik nu ook nadenk over de gevolgen van de keuzes die we níét maken.

We zijn dit vastgoed traject gestart om te onderzoeken of vastgoed ons kan helpen meer financiële vrijheid te creëren. Maar dat vraagt om meer dan alleen een plan maken. Het vraagt ook om anders met geld om te gaan en bewustere keuzes te maken. En daar zijn we nog niet. Dat gaat niet vanzelf en vraagt tijd. Toch wil ik de komende jaren bewust gebruiken om ons vermogen op te bouwen, in plaats van ervan uit te gaan dat het later wel goed komt.

Ik zie inmiddels niet alleen risico in het zetten van een stap, maar vooral in het blijven staan waar we staan.